Szczeniak ma wokół oczu łyse, okrągłe plamki, a przy tym wcale się nie drapie? Taki obraz bardzo często oznacza nużycę miejscową. U wielu młodych psów zmiany ustępują samoistnie w ciągu kilku tygodni. Warunek jest jeden: weterynarz potwierdza rozpoznanie zeskrobiną, a ty pilnujesz, czy plamki się nie powiększają.
Gdzie szukać plamek i jak duże zwykle są
Nużyca miejscowa, nazywana też monetową, najczęściej trafia się młodym psom. Zmiany pojawiają się zwykle na pysku, wokół oczu, przy wargach i na przednich łapach, czasem także na tułowiu. Gdy wyłysienia otaczają oba oczy, mówi się o tak zwanych okularach nużycowych.
Ogniska są małe, często okrągłe i mają wyraźny brzeg, jakby ktoś wyciął sierść od szablonu. Zwykle osiągają około 2,5 cm średnicy. Skóra w ich obrębie bywa różowa albo lekko zaczerwieniona, sucha i łuszcząca się. Z bliska widać czasem zaskórniki, odlewy mieszkowe, czyli otoczki z łusek wokół nasady włosów, oraz ciemniejsze przebarwienia.
Ważną wskazówką jest zachowanie psa. Nieskomplikowana nużyca miejscowa w większości przypadków nie daje silnego świądu, więc szczeniak bawi się i je normalnie. Mocne drapanie, ból albo nieprzyjemny zapach skóry pojawiają się częściej wtedy, gdy dołączy się wtórne zakażenie.
Miejscowa czy uogólniona: na czym polega różnica
Nużeńce, najczęściej Demodex canis, żyją w mieszkach włosowych także u zdrowych psów. Szczenięta dostają je od matki przy bliskim kontakcie w pierwszych dniach życia. Choroba zaczyna się dopiero wtedy, gdy niedojrzały układ odpornościowy przestaje kontrolować namnażanie pasożytów.
W postaci miejscowej zmiany obejmują kilka ograniczonych ognisk. W uogólnionej są rozległe albo dotyczą wielu okolic ciała. Skóra grubieje, marszczy się i ciemnieje, pojawiają się strupy, krosty i sączące stany zapalne. Wtórne zakażenia bakteryjne mogą prowadzić do ropnego zapalenia skóry, a ciężka nużyca krostowa zagraża nawet życiu psa. Tej postaci nie zostawia się do obserwacji, bo wymaga leczenia weterynaryjnego.
Dla domowników jest dobra wiadomość. Psie nużeńce nie wywołują u ludzi typowej nużycy, a chorego psa zwykle nie trzeba izolować od innych dorosłych psów.
Co zrobi weterynarz przy pierwszej wizycie?
Łysa plamka na pysku jeszcze nie przesądza o nużycy. Podobnie mogą wyglądać grzybica czy bakteryjne zapalenie mieszków włosowych, dlatego zgadywanie po wyglądzie nie wystarczy.
Badaniem pierwszego wyboru jest zwykle głęboka zeskrobina. Lekarz pobiera materiał ze skóry w miejscu zmiany i ogląda go pod mikroskopem, bo nużeńca o wydłużonym, cygarowatym ciele nie da się wiarygodnie wypatrzeć gołym okiem. Gdy wynik potwierdzi postać miejscową, najważniejsze staje się obserwowanie, czy zmiany się nie rozszerzają.
Do czasu wizyty nie smaruj okolic oczu niczym na własną rękę. Szampony, preparaty przeciwpasożytnicze i maści przeznaczone na inne części ciała nie powinny trafiać w okolice powiek.
Sygnały, że trzeba wrócić do lekarza
Na miejscu opiekuna robiłbym zdjęcia plamek telefonem co kilka dni, w tym samym świetle i z linijką obok. Takie porównanie od razu pokazuje, czy ognisko rośnie. Z wizytą nie warto czekać, jeśli zauważysz, że:
- pojawiają się nowe ogniska w innych miejscach ciała albo stare zlewają się w większe łyse pola;
- plamki wyraźnie się powiększają;
- skóra grubieje, marszczy się lub ciemnieje;
- widać krosty, strupy, sączenie albo czuć nieprzyjemny zapach;
- szczeniak zaczyna się intensywnie drapać lub reaguje bólem przy dotyku;
- okolice palców i pazurów puchną, są czerwone i bolesne (na nużycę łap szczególnie narażone są West Highland White Terriery);
- pies mruży oko, ma wydzielinę albo zaczerwienione samo oko, a nie tylko skórę wokół niego.
Ostatni punkt traktuj jako pilny. Gdy problem dotyczy samego oka, potrzebna jest szybka konsultacja weterynaryjna, niezależnie od tego, jak wyglądają plamki.
